Tadeusz Różewicz i Isaac Bashevis Singer byli nominowali w 1973 roku do literackiego Nobla. Akademia Szwedzka otworzyła archiwa z 1973 roku.
Co roku dowiadujemy się, kto pół wieku wcześniej był nominowany do literackiego Nobla. W tym roku zatem czas na ujawnienie nazwisk tych twórców, którzy zyskali uznanie nominujących w 1973 roku. Jak wynika z otwartych właśnie archiwów Akademii Szwedzkiej, przed pięćdziesięcioma laty uznanie nominujących zdobyło wielu późniejszych laureatów tego najważniejszego literackiego wyróżnienia, m.in. Vicente Aleixandre, hiszpański poeta, nagrodzony ostatecznie cztery lata później, w 1977 roku, amerykański pisarz Saul Bellow (nagrodzony w 1976), Elias Canetti (nagrodzony w 1981), William Golding (nagrodzony w 1983), Günter Grass (nagrodzony w 1999), Doris Lessing (nagrodzona w 2007) i V.S. Naipaul (laureat z 2001).
Singer poczeka, White nagrodzony
W 1973 roku nominowany był też amerykański pisarz polsko-żydowskiego pochodzenia, piszący w jidysz Isaac Bashevis Singer. Autor „Sztukmistrza z Lublina” został laureatem Literackiej Nagrody Nobla w 1978 roku.
Natomiast w 1973 roku Akademia spośród nominowanych wybrała Patricka White’a, australijskiego pisarza, poetę i dramaturga, którego nagrodziła za „epickie i psychologiczne mistrzostwo, dzięki któremu odkryty został nowy literacki kontynent”. White jest autorem m.in. powieści „Happy Valley”, „Drzewo człowiecze”, „Wóz ognisty”, ”Węzeł i Wiwisekcja”, „Przepaska z liści” oraz wspomnieniowe „Flaws in the Glass”.
Różewicz po raz trzeci
Na liście nominowanych w 1973 roku znalazło się też kilka nazwisk prawdziwych literackich tuzów, którzy jednak nigdy nie zostali ostatecznie nagrodzeni przez Akademię Szwedzką. Wśród nich znajdziemy Simone de Beauvoir, Jorge Louisa Borgesa, Anthony’ego Burgessa, Romana Gary, Grahama Greene’a, André Malrauxa, Arthura Millera, Henry’ego Millera, Alberto Moravię czy Vladimira Nabokova. Jest tam też Elie Wiesel, amerykański pisarz i dziennikarz żydowskiego pochodzenia, wyróżniony w 1986 roku Pokojową Nagrodą Nobla.
W 1973 roku, podobnie zresztą jak w 1968 i 1971, nominację zdobył Tadeusz Różewicz, wybitny poeta, dramaturg, prozaik i scenarzysta, autor m.in. „Kartoteki”, „Stara kobieta wysiaduje”, „Śmierci w starych dekoracjach”, „Kartoteki rozrzuconej”, „Palacza”. Nominującym był Józef Trypućko, językoznawca, slawista, tłumacz, profesor uniwersytetu w Uppsali, członek Kungliga Humanistiska Vetenskapssamfundet i Uppsala (Królewskiego humanistycznego stowarzyszenia naukowe w Uppsali).
Różewicz – obok takich również nominowanych do Nobla pisarzy jak Eliza Orzeszkowa, Stefan Żeromski, Maria Dąbrowska, Leopold Staff, Jerzy Andrzejewski, Zbigniew Herbert, Witold Gombrowicz czy Sławomir Mrożek – nigdy nagrody nie otrzymał. Zmarł w 2021 roku, możliwe zatem, że jeszcze wielokrotnie odnajdywać będziemy jego nazwisko na listach nominowanych do Literackiej Nagrody Nobla.
Przeczytaj także: