artykuł

Hłasko, Wańkowicz, Wierzyński | Sejm wybrał Patronów Roku 2024

Marek Hłasko, Melchior Wańkowicz i Kazimierz Wierzyński – to niektórzy z patronów roku 2024, wybranych przez Sejm.

Marek Hłasko

Uchwałę w sprawie patronów Sejm podjął 29 lipca. Marka Hłaskę uhonorowano z okazji przypadającej w 2024 roku dziewięćdziesiątej rocznicy urodzin prozaika i autora scenariuszy filmowych. „Ukazywał, omijając socrealistyczny sztafaż, niełatwą codzienność zwykłych ludzi. Wiarygodne ujęcie rzeczywistości i potoczny język zjednały mu rzesze czytelników” – napisano w uchwale. I dalej: „Marek Hłasko był pisarzem, który potrafił nasycić banalne motywy i tematy zaczerpnięte z potocznego życia głęboką treścią egzystencjalną. Dzięki temu Jego twórczość ma wymowę uniwersalną. Swą bezkompromisowością, także wobec komunistycznej rzeczywistości, przyciągał do siebie pokolenia młodych ludzi z różnych zakątków świata”

Marek Hłasko urodził się 14 stycznia 1924 roku w Warszawie, zmarł 14 czerwca 1969 w Wiesbaden. W wieku szesnastu lat ukończył kurs prawa jazdy i zaczął pracować jako kierowca ciężarówki. Od 15 listopada 1950 do 1 stycznia 1951 pracował w Bazie Transportowej w Bystrzycy Kłodzkiej; doświadczenie zdobyte w tym miejscu stało się inspiracją do napisania powieści „Następny do raju”, na podstawie której w 1958 nakręcono film „Baza ludzi umarłych”. Z kolei w czasie pracy w Metrobudowie został korespondentem terenowym „Trybuny Ludu”. Jest autorem m.in. powieści „Ósmy dzień tygodnia” (1957), „Wszyscy byli odwróceni” (1964), „Drugie zabicie psa” (1965), „Nawrócony w Jaffie” (1966), „Sowa, córka piekarza” (1967), „Sonata marymoncka” (wyd. pośmiertnie 1982), „Palcie ryż każdego dnia” (wyd. pośmiertnie 1985), „Wilk” (wyd. pośmiertne 2015).

Przeczytaj także:

Wańkowicz niepokorny

Melchior Wańkowicz, fot. Wikimedia Commons

Sejm ustanowił rok 2024 również rokiem Melchiora Wańkowicza – „niepokornego, odważnego, wnikliwego dziennikarza, pisarza i reportażysty. Kierował się prawdą i jej służył. Na karty swoich książek przenosił świat wartości wyniesionych z rodzinnego domu” – czytamy w uchwale. Przypomniano tam, że Melchior Wańkowicz nazywany jest ojcem polskiego reportażu. „Pisząc, łączył tradycję polskiej gawędy szlacheckiej, niezwykłą ciekawość świata oraz drobiazgową, żmudną pracę w ustalaniu i weryfikowaniu informacji. Kierował się prawdą i jej służył” – czytamy.

Melchior Wańkowicz urodził się 29 grudnia 1891 lub 10 stycznia 1892 w Kałużycach, zmarł 10 września 1974 w Warszawie. Debiutował artykułami w prasie jeszcze pod zaborem rosyjskim. Pierwsze tomy reportaży i wspomnień („W kościołach Meksyku”, „Szczenięce lata”, „Opierzona rewolucja”) wydał w okresie międzywojennym. Bezpośrednio po wojnie wydał swoją najbardziej znaną książkę – „Bitwa o Monte Cassino”. Wydarzeniom wojennym poświęcił też m.in. tomy „Wrzesień żagwiący”, który przyczynił się do powstania i umocnienia legendy obrony Westerplatte, „Hubalczyków” i „Ziele na kraterze”.

Wierzyński – wielki artysta słowa

Kazimierz Wierzyński, fot. Wikimedia Commons

“Sejm Rzeczypospolitej Polskiej w 130. rocznicę urodzin Kazimierza Wierzyńskiego – wielkiego artysty słowa, niezłomnego w podtrzymywaniu ducha polskiej niezawisłości – ustanawia rok 2024 Rokiem Kazimierza Wierzyńskiego” – głosi uchwała Sejmu. Opisany został w niej także jako “wyjątkowa postać w dziejach literatury polskiej”.

Kazimierz Wierzyński urodził się 27 sierpnia 1894 w Drohobyczu, zmarł 13 lutego 1969 w Londynie. Był poetą, prozaikiem, eseistą, zdobywca złotego medalu w konkursie literackim IX Letnich Igrzysk Olimpijskich w Amsterdamie w 1928 roku. W 1968 roku znalazł się wśród pisarzy nominowanych do Literackiej Nagrody Nobla.

Debiutował w 1913 wierszem „Hej, kiedyż, kiedyż”, ale właściwym debiutem był tomik „Wiosna i wino” (1919). Jest autorem także m.in. „Wróbli na dachu” (1921), „Wielka Niedźwiedzica” (1923), „Pamiętnik miłości” (1925), „Rozmowa z puszczą” (1929). W kolejnych tomach wierszy Wierzyński przedstawił katastroficzną wizję współczesnej cywilizacji (poematy i wiersze ekspresjonistyczne w „Pieśniach fanatycznych” (1929) i „Gorzkim urodzaju” (1933)). Książką, którą sam Wierzyński uznał za „dzieło swojego życia” była „Wolność tragiczna” (1936). Tragizm sytuacji i zmagań wojennych, a także rozczarowań i zawodów Wierzyński zawarł w tomach o symbolicznych i znamiennych tytułach: „Ziemia-Wilczyca” (1941), „Róża Wiatrów” (1942) oraz wydane już po wojnie „Krzyże i miecze” (1946). W 1945 napisał pełen wstrząsającego bólu wiersz „Na rozwiązanie Armii Krajowej”. Po wojnie powstały też: „Życie Chopina” (wydanie angielskie 1949 z przedmową Artura Rubinsteina, wydanie polskie 1953), „Korzec maku” (1951), „Siedem podków” (1954), „Sen mara” (1969), „Czarny polonez” (1968). Patronami roku 2024 są także: arcybiskup Antoni Baraniak, Romuald Traugutt, Wincenty Witos, Rodzina Ulmów, Zygmunt Miłkowski.

Leave a Reply

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.

%d bloggers like this: